Zaytung.Com
Zaytung
Uzun uzun yaz
SİNEMA

Tilda Swinton’lı, Elf Görünümlü Siyahi Cinli Bir İstanbul Masalı: Üç Bin Yıllık Bekleyiş

-> Göçebe Oyunları'nın açılış konuşmasını yapan Cumhurbaşkanı Erdoğan'dan bir müjde daha geldi: Türkiye, Aralık ayında düzenlenecek olan Açlık Oyunları'na da ev sahipliğini yapacak
-> Yozgat'a bırakılan bir kamyon dolusu Afgan göçmen, nakliye firmasına dava açmaya hazırlanıyor...
-> Perinçek'ten Erdoğan'a Abdülhamit çıkışı: ''Sen savunabilirsin tamam ama başkası savunmasın...''
-> AKP tarafından 2013'te afla serbest bırakılan teröristin, AKP güvenlik ve istihbarattan sorumluyken gerçekleştirdiği terör eyleminin suçu da yapışmaz teflon özelliği sayesinde AKP hariç herkesin üstüne kaldı...
-> CHP'nin 2012'de yayınladığı raporda gazeteci olarak anılan Dilşah Ercan'ın terörist çıkması nedeniyle tepki gösteren AKP'den samimi itiraf: "O yıl Apo'yu övmek ve Fethullah Gülen'le fotoğraf çektirmekle meşgulduk. Biz de fark edemedik..."
FOTOHABER

Soylu: ''Biz uçanla kaçana karışmıyoruz…''

Fotoğraf stüdyolarına ünlü vesikalığı pazarlayan çete çökertildi...

VİDEOHABER

Alzheimer Farkındalık Günleri, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın da katılımlarıyla sürüyor...

BLOG

Bayramda Hayatta Kalma ve Akraba Sorgusuyla Mücadele Rehberi...

ASTROLOJİ

KOÇ (21 Mart - 20 Nisan)

Maddi konularda varmak istediğiniz hedefler için bazı fedakarlıklarda bulunmanız gerekebilir ancak unutmayın: Tek bacaklı bir dilenci her zaman iki bacaklı bir dilenciden daha çok prim yapar... devam...

Belediyenin Almanya’ya eğitime gönderdiği 45 kişiden 43'ü geri dönmedi...

"Aslında dönecekler ama orada kurulu düzenleri var. Yoksa vatanımız cennet..."

Hay Allah, Canınız mı Çekti? İşte Size Birbirinden Keyifli Öykü Platformları...

Hazine ve Maliye Bakanı Lütfi Elvan, Dünya Kupası'na Katılma İhtimali Beliren A Milli Takım'a Döviz Kurlarını Hatırlatarak Sağduyu Çağrısında Bulundu...

2022 FIFA Dünya Kupası Avrupa Elemeleri G Grubu 9. maçında konuk ettiği Cebelitarık'ı 6-0 mağlup ederek gruptan çıkma şansını son maça taşıyan A Milli Futbol Takımı, ekonomi yönetiminde tedirginliğe neden oldu... devamı...

N'olmuş n'olmuş?

Zaytung Zone

''Amaaan şimdi eve gidip kim yemek yapacak?'' şeklinde düşünen takipçilerimizi diğerlerinden bi tık daha fazla seviyoruz, dürüst olalım...

Popmundo: Maceralar

Tek Kelimesini Anlamadan Kurduğu Cümlenin Ardından Aşırı Isınan Hazine ve Maliye Bakanı Nebati'yi Soğutma Çalışmaları Sürüyor...

Bugün bakanlığın düzenlediği ‘Ekonomik Dönüşüm Zirvesi’nde konuşan Nebati, şunları dedi: “Neo-klasik ekonomi düşüncesinden epistemolojik bir kopuşu temsil eden heteredoks yaklaşım günümüzde giderek ön plana çıkan davranışsal ekonomi ve nöro ekonomi gibi alanların etkisiyle daha fazla önem kazanmaktadır. Amerika, İngiltere, İtalya, ve Almanya başta olmak üzere heteredoks literatürü olduğunu biliyoruz. Kitaplar yazılıyor.” devamı...

Savaştan Kaçıp Gelen Ruslar'a, Türkiye'nin Seçim Dönemine Girdiği Anlatılmaya Çalışılıyor: ''Önümüzdeki 7-8 ay Ukrayna cephesi sizin için daha güvenli olabilir...''

Ülkelerinde ilan edilen seferberlikten kaçarak Türkiye'ye gelen Ruslar'a, Türkiye'nin seçim dönemine girdiği ve en azından bir süre düşündükleri kadar güvenli bir sığınak olmayabileceği anlatılmaya çalışılıyor. devamı...

Sinema

Yılmaz Erdoğan, 70'ler, Ankara ve Uçuşan Golf Topları: Aydınlıkevler

Yılmaz Erdoğan ve Demet Akbağ ikilisinin 15 yıl aradan sonra tiyatro sahneleri ile buluşmasına vesile olan oyun Aydınlıkevler, turnede. Tiyatro aşkının yanında tarihe şahitlik etme arzusuyla sabırsızlananların salonları doldurduğu oyunu izlerken, sağınızda solunuzda herkesin “yaşlandık be” diye homurdandığını duyuyorsunuz. Ülke tarihinin sancılarını da neşesini de iliklerine kadar yaşamış bu travmatik toplumun X ve Y kuşağı mensubu üyeleri, oyunu izlerken “Ülkede, 20 yılda bir aynı plak dönüyor zaten” diye söylenmeyi de ihmal etmiyor. Oyunun da meselesi tam olarak bu zaten... 

Aydınlıkevler’in konusu: 

Ankara’nın Aydınlıkevler mahallesinde yaşayan bir genç (Ayhan-Burak Dadak) ve babaannesi (Zühre-Demet Akbağ) oyunun ana karakterleri. 1975 yılında açılan hikaye, “kuyrukla tüp alınan” o hamaset malzemesi günlerin gerçeğine ışık tutuyor. Yokluk ile sınanan, eskinin zengin ailelerinden birinin kızı Zühre, evlerinin camını kıran gizemli nesnenin sırrını arıyor. Duvarın arkasından gelen beyaz topların Amerika’nın oyunu olduğu şüphesi isyan ateşini harlarken, bir yandan da mahallenin romantik delisi Süreyya’nın (Salih Bademci) aşkı sahneye taşınıyor. Hayallerinde mahallenin güzeli Sülün (Sinem Ünsal) ile aşk yaşayan Süreyya, platonik aşkın pençesinde kıvranıp duruyor. 


Yılmaz Erdoğan demirbaşları: Demet Akbağ ve İstikbal çekyat
 

Aydınlıkevler, Yılmaz Erdoğan’ın büyük hikayeler yerine odaklandığı küçük hayatların kayda değer notlarını içeriyor ancak eski işlerine göre daha az mesaj, kaygı ve siyasi alt metin ile. Fillerin tepiştiği coğrafyada çimenlerin mevcudiyetini onurlandıran Erdoğan, bu kez varış noktalarının değil yolun güzelliklerini anlatmayı tercih ediyor. Haliyle bu olgunluk, ister istemez oyundan beklenen büyük cümleleri de azaltıyor. Fakat bugün eksikliğini daha çok duyduğumuz güzelliklere dair çok sayıda hatırlatmayı hafızamıza emanet ediyor.

  • Oyunun açılış sahnesinde, 22 Mart 1975 gecesi Semiha Yankı’nın katıldığı Eurovision yarışması mevcut. Tüm Türkiye’nin tek vücut ekran başına kilitlendiği o geceden başlıyor anlatmaya. Bugün Eurovision yarışması gündemimiz de yok, herkesi heyecanlandıracak (“doğalgaz bulundu!” haberleri dışında) bir haber de….

  • Sülün karakterinin “ilham perisi” rollerinde attığı şuh kahkahaları ve yer yer karikatürize erkeksi tripleri, Yeşilçam dünyasını anımsatıyor. Eee, 70’ler demek Yeşilçam demek ne de olsa. Şimdi filmler bile eskimiyor. 

 
"Cengiz-kurtoglu-duvardaki-resim.mp3”

 

  • Mahalledeki herkesin duvara Boğaziçi Köprüsü’nün resmini asmak istemesi, bir yandan beton sevdamızın işaretiyken diğer yandan bugün bir köprünün bile hafızamızdaki karşılığının nasıl değiştiğini hatırlatıyor. Manzaralarımız bile politik, romantik değil destansı artık evet. O günün çatışmalı sokaklarının yerini çatışmalı zihinlerimiz aldı. 

  • Aynı resmi yapmaktan yılmış, nam-ı diğer Harş Mars’ın yabancılaşmasının ayaklı örneği olan Süreyya’nın platonik aşkla hayata tutunması ise gerçekten önemli olanın ne olduğunu anlatıyor. Çin modeli ile birbirinin aynı işlerde köle gibi çalışan herkese “aşık olun, bu bir emirdir!” diyor Yılmaz Erdoğan. 

  • Sürekli geçmişle yaşayan, ilaçlarla bağımlı ilişki kuran ana karakterin yaşamak için bir amaç bulduktan sonraki değişimi de kayda değer. İnsanın ilacının umut olduğunun göstergesi. 

 
Müslüm denen hıyar da orada mıymış?
 

Tüm bu bilgilerin ardından, oyunun içinde dinlenen radyo tiyatrosundaki şu cümleler, zaten oyunun derdini açık ediyor: “Siz oyunu seyredeceğinize biraz da kendi hayatınıza baksanız iyi edersiniz. Ne kadar silik yaşıyorsunuz…” Keza oyunun sonunda seyirciye “Her zamanki gibi sığ sohbetlerinize katık edin bu hikayeyi de” diyen yazar, kendisinden beklenen büyük mesajlara bizzat kendi isyan ediyor. Oyunun sonundaki Zühre’nin yılmaz inadı (spoiler vermeme çabası maksimumda) ise mühim olanın sonuç değil verdiğin çaba, hissettiğin aşk, en karanlık zamanda fark ettiğin aydınlık, gördüğün güzellik olduğunun altını çiziyor. 

O dönemin karanlık politik iklimi sadece bir fon olarak kullanılarak, bir anlamda önemsizleştirilerek, bugüne bir ders konusu oluşturulmuş. Amerika’nın oyun bahçesinden gelen ve camımızı kıran eşyalara karşı “ben bu oyunu bozarım” demek yerine “kimsenin camını kırmadan yine oynayın çocuğum, kırarsanız canınızı yakarız ama” diyecek kadar kabullenmiş bir direniş oyununki. Belki de gerçekçi… 


Yıldızlı Gece + Halka Yol Gösteren Özgürlük
 

Ayrıca, oyunun yönetmeni Serdar Biliş, dönen dinamik sahne ile izleyicinin dikkatinin bir an olsun dağılmamasını sağlamış. Sahne geçişlerinde kullanılan illüstrasyonlar ve canlı canlı kanunla çalınan müzikler de sürekli uyarıcıya maruz bırakma isteğinin eseri. The Bear ve Elvis gibi yakın zamanın birçok projesinde gördüğümüz grafik ile gerçek görüntülerin bir arada kullanımı, oyunda da tercih edilmiş. Oyun esnasında karakterlerin çizim halleri de adeta bir storyboard gibi barkovizyona yansıtılıyor. (Güncel trend, çizimlerle gerçek deneyimin iç içeliği. Ağır ağır metaverse dünyasına doğru gidiyor muyuz, bize mi öyle geliyor?) 


Amerika’ya karşı dedik ama Netflix’te oynarız değil mi Demet?


Müzik, oyun boyunca izlediğimiz hikayenin nostaljik bir masal olduğunu vurgularcasına kanun önderliğinde ilerliyor. Bir Demet Tiyatro’da uluslararasına veya güncele atıf yapan pop ağırlıklı altyapının yerini Aydınlıkevler’de bizi, geçmişi, nostaljiyi anımsatan kanun vurgusu alıyor. (Burada müzisyen Mustafa Olgan’ı, oyunun müziklerine imza atan Tuluğ Tırpan’ı ve çizimlerin mimarı Vandal Caniş’i alkışla anmalıyız). Anlaşılan o ki Aydınlıkevler’de nostaljinin büyüsü kullanılmak istenmiş. Hem hikaye ile hem de dekor ve müzikler sayesinde kaybettiğimiz güzelliklerin, umudun, her şeye rağmen var olan duyguların ne olduğu anımsatılmaya uğraşılmış. 

Aydınlıkevler’de Dikkat Çekenler

  • "Gentlemen only… Ladies forbidden" kelimelerinin baş harflerinden adını alan golf oyununa, hikayede bir kadın tarafından meydan okunması oldukça ironik. (Golf oyunu ilk çıktığında kadınların oynaması uygun değilmiş, yalnızca beyler!) 

  • Ana karakterin adı Zühre yani gece yol gösteren çoban yıldızı anlamına geliyor. Soyadı ise Aydoğan. Burada da ışığa atıf mevcut. Repliklerde birden çok yerde “orası aydınlanmıştır oraya gidelim” gibi ışığa ve aydınlığa doğru yönelimden bahsediliyor. Sürekli elektriklerin kesilmesi ile mahalle karanlıkta kalıyor. Zaten oyunun adı da Aydınlıkevler. Karanlık bir atmosferde bize yol gösterenin insani duygular ve sanat olduğunu anlatan oyun, temasını aydınlık benzetmesiyle tamamlıyor. 

  • Amerikalılar’ın Aydınlıkevler civarında park kurması tarihi gerçeklikten alınmış. Yılmaz Erdoğan’ın zaten o dönem Ankara’da yaşadığı ve Aydınlıkevler Lisesi’ne gittiği biliniyor. Anlayacağınız her ne kadar masal gibi gelse de hikaye temellerini, biraz biraz gerçeklikten alıyor. 

Kıssadan hisse Aydınlıkevler; büyük büyük sözler, gaz verici mesajlar, her şeyin güzel olacağına dair umut bekleyenler için kafası hiç de oralarda olmayan bir oyun. Ancak insana, hayata dair farkındalık kazandıracak notları var. Süreyya’nın aşk aksının bir türlü ana hikaye akışında organik durmayışı, maalesef oyunun en büyük sorunu. Elbette duvar konusunun epey geç açılması da. Diğer yandan odak tam olarak hangisi izlerken şaşırmamak zor. Aydınlıkevler, text açısından diğer Yılmaz Erdoğan oyunlarının bir hayli gerisinde ancak yine de izlemesi keyifli. 


Ancak gerçek oldlar bu fotoğraf ile keçiboynuzu ilişkisini anlayabilir


Salih Bademci, Demet Akbağ ve Burak Dadak özellikle oyunculuklarıyla parmak ısırtıyor. (Unutmadan Salih Bademci, oyunda da şarkı söylüyor ve hem müzikal hem de oyunculuk performansıyla mest ediyor.) Caner Alkaya ve Demet Akbağ’ı yan yana izlemek ise keçiboynuzu kemirme isteğimizi tetikliyor. :) Bu iz bırakan buluşmaları izlemek, iyi oyunculuklar görmek, nostalji tadı almak için Aydınlıkevler’in seyirci koltuğuna oturabilirsiniz. 

Dipnot: Her ne kadar Bodrum Antik Tiyatro'da oyun sırasında yaşanan kum fırtınası nedeniyle sallanan kolonların, ekibin üzerine düşen dekorların heyecanıyla yüreğimiz ağzımızda oyun izlesek ve endişeden yer yer akışa yabancılaşsak da tüm aksiliklere rağmen oyuna ara vermeyen ekibe, dekoru tutmaya yardımcı olan 20 kadar yer gösterici gence izleyici olarak teşekkürü borç bilirim. Diğer taraftan, Bodrum sıcağında kışlık kıyafetlerle oynayan oyunculara da geçmiş olsun. 

(gizemkaboglu Brüksel'den bildirdi)


facebook'ta Paylaş twitter'a yolla Allah'a havale et

Yorumlar:

Sıradaki Sinema İçerikleri:

Sıradaki Haberler:

(11.4.2021)

Belediyenin Almanya’ya eğitime gönderdiği 45 kişiden 43'ü geri dönmedi...

"Aslında dönecekler ama orada kurulu düzenleri var. Yoksa vatanımız cennet..."

Vahit Gözgel, Emekli


Diğer yorumlar ->

(25.11.2020)

AKP Denizli Milletvekili Nilgün Ök: ''18 yıl önce araba var mıydı?''

"Genel Başkanları buzdolabı olmadığını iddia ediyordu. Bu yine biraz insaflı çıktı.."

Uğurhan Culak, Elektrik tesisatçısı


Diğer yorumlar ->